ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ

Οι καταναλωτές έχουν ανάγκη την Αγωγή Καταναλωτή

Ζούμε σε μια καταναλωτική κοινωνία. Η κατανάλωση είναι ένα σημαντικό κομμάτι της καθημερινής μας ζωής, για το οποίο «ξοδεύουμε ένα μεγάλο μέρος των χρημάτων και του χρόνου μας. Η καταναλωτική κοινωνία αλλάζει με πολύ γρήγορους ρυθμούς. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων 60 ετών, οι καταναλωτές έχουν αντιμετωπίσει μεγάλες αλλαγές στον τρόπο ζωής τους και στις καταναλωτικές τους συνήθειες, εξαιτίας διαφορετικών και μεταβαλλόμενων πολιτιστικών, κοινωνικών, οικονομικών και τεχνικών επιρροών. Η αυξανόμενη κινητικότητα πληθυσμών, αγαθών, συμβόλων, χρήματος και πληροφορίας τροποποιεί την ταυτότητά μας και αλλάζει τις αξίες μας. Αυτό έχει επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο φτιάχνουμε τα καταναλωτικά μας πρότυπα. Η κατανάλωση θεωρείται από την πλειοψηφία των ανθρώπων ως ένας φυσικός και αποδεκτός τρόπος για την πραγμάτωση της προσωπικότητάς μας – «Είμαι ό,τι ψωνίζω».

Αυτή η εξέλιξη δημιούργησε την ανάγκη οι καταναλωτές να μπορούν να ερμηνεύσουν πληροφορίες και μηνύματα έτσι ώστε να κάνουν σωστές και συνετές επιλογές.

Εξαιτίας του μεγάλου αριθμού αγαθών που είναι διαθέσιμος στην αγορά και της διαφορετικής ποιότητας ομοειδών προϊόντων, οι καταναλωτές, ίσως να μην μπορούν να καλύψουν τις προσωπικές τους ανάγκες αποτελεσματικά. Από την άλλη πλευρά, η βιομηχανία «φροντίζει» να μας δημιουργεί συνεχώς, νέες ανάγκες. Δεν μπορούν όλοι οι καταναλωτές να «φιλτράρουν» τις επιρροές από τη βιομηχανία και τη διαφήμιση. Οι πολίτες χρειάζονται πληροφόρηση και εκπαίδευση ώστε να συνειδητοποιήσουν τη διαφορά ανάμεσα στις πραγματικές και τις εικονικές ή επιβαλλόμενες ανάγκες ώστε να κάνουν σωστές επιλογές, σύμφωνες με τις ανάγκες τους.

Οι γρήγορες αλλαγές και οι κίνδυνοι, που ελλοχεύουν στην κατανάλωση καθιστούν σημαντικό για τους καταναλωτές, να αναθεωρήσουν τα καταναλωτικά τους πρότυπα, αναλογιζόμενοι τις συνέπειές τους.

Η Βιομηχανία έχει ανάγκη την Αγωγή Καταναλωτή

Είναι απαραίτητο για την βιομηχανία να εμπιστεύεται ο καταναλωτής τα προϊόντα που αυτή παράγει. Χωρίς την εμπιστοσύνη του καταναλωτή καμία βιομηχανία και κανένας παραγωγός δεν μπορεί να επιβιώσει. Οι καταναλωτές χρειάζονται πληροφόρηση και εκπαίδευση για να επιλέξουν τα αγαθά που θα καταναλώσουν, για να διαχειριστούν τα οικονομικά τους, για να κάνουν λογικές και σωστές επιλογές. Η βιομηχανία πρέπει να αντιμετωπίζει την Αγωγή Καταναλωτή όχι ως απειλή, αλλά ως πλεονέκτημα. Οι καταναλωτές κάνουν καλύτερες επιλογές και έχουν μεγαλύτερες απαιτήσεις, γεγονότα που έχουν θετικό αποτέλεσμα στην ανταγωνιστικότητα, επειδή με τον τρόπο αυτό οι επιχειρήσεις βελτιώνουν τα προϊόντα και τις υπηρεσίες τους [1].

Η Κοινωνία χρειάζεται την Αγωγή Καταναλωτή

Η ελεύθερη αγορά μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά μόνο με την υποστήριξη του ενημερωμένου καταναλωτή. Μόνο όταν οι καταναλωτές παίρνουν «έξυπνες» αποφάσεις μπορεί η ελεύθερη αγορά να εξυπηρετήσει τις ανάγκες της μοντέρνας κοινωνίας. Η Αγωγή Καταναλωτή είναι ένας τρόπος να εξισορροπήσουμε τις δυνάμεις των προμηθευτών με αυτές των καταναλωτών.

Η Αγωγή Καταναλωτή στοχεύει να δώσει τη δυνατότητα στους μεμονωμένους καταναλωτές να αναλύουν καταστάσεις και να λαμβάνουν αποφάσεις, οι οποίες αφορούν όχι μόνο τους ίδιους, αλλά ολόκληρες κοινωνίες ακόμα και ολόκληρη την ανθρωπότητα. Η Αγωγή Καταναλωτή είναι η απόκτηση ικανοτήτων και δεξιοτήτων από τους καταναλωτές να χρησιμοποιούν την πληροφορία, με τέτοιο τρόπο, ώστε να κάνουν «πληροφορημένες», σωστές επιλογές [2].

Η Αγωγή Καταναλωτή μπορεί να ενσωματωθεί στο επίσημο εθνικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα, στη δια βίου εκπαίδευση (σεμινάρια, προγράμματα σπουδών ενηλίκων κ.λ.π.), στην ευέλικτη εκπαίδευση και γενικά σε εκπαίδευση οποιασδήποτε μορφής.

Η Αγωγή Καταναλωτή ασχολείται με την απόκτηση δεξιοτήτων, την ανάπτυξη συμπεριφορών και την εξεύρεση λύσεων, που είναι απαραίτητα για να επιβιώσουμε σε μια καταναλωτική κοινωνία. Είναι άρρηκτα συνδεδεμένη, με τις δεξιότητες, που είναι βασικές, για τη ζωή και την επιβίωσή μας.

Κάποιοι θεωρούν ότι η Αγωγή Καταναλωτή μπορεί να ενθαρρύνει τους ανθρώπους να καταναλώσουν περισσότερο. Αντιθέτως, η Αγωγή Καταναλωτή καλλιεργεί την κατανόηση των δομών και των συστημάτων της αγοράς. Διάφορες μελέτες αποδεικνύουν ότι πολλοί ενήλικες καταναλωτές έχουν πλήρη άγνοια ότι οι προσωπικές τους καταναλωτικές συνήθειες μπορούν να επηρεάσουν την οικονομία, το περιβάλλον, την κοινωνία. Πολλοί, επίσης, δεν διαθέτουν τα εφόδια για να συμμετέχουν στη λειτουργία της αγοράς. Η Αγωγή Καταναλωτή παρέχει τα απαιτούμενα εφόδια για να μετατρέψει τους πολίτες, σε υπεύθυνους και έξυπνα κινούμενους καταναλωτές.