Ustawodawstwo

W maju 2004 roku Komisja Europejska przyjęła tzw. Białą księgę na temat usług użyteczności publicznej (usług świadczonych w interesie ogólnym), bazującą na wnioskach wyciągniętych z wkładów do tzw. Zielonej księgi na temat usług użyteczności publicznej (usług świadczonych w interesie ogólnym) z 2003 roku. Biała księga zapowiadała „systematyczne podejście do problemu rozpoznania cech szczególnych usług świadczonych w interesie ogólnym, łącznie z usługami świadczonymi w ogólnym interesie społecznym, w tym usługi opieki zdrowotnej, oraz do opracowania ram prawnych, w ramach których funkcjonują i mogą być unowocześniane”.

Pierwszym krokiem na drodze do owego systematycznego podejścia, było przyjęcie przez Komisję w kwietniu 2006 roku Komunikatu na temat usług socjalnych użyteczności publicznej w Unii Europejskiej (usług świadczonych w ogólnym interesie społecznym, w tym usług opieki zdrowotnej), dostarczającego pierwszych wskazówek, co do cech charakterystycznych tego sektora i wytycznych w zakresie aplikacji zasad wspólnotowych, a także zapowiadającego nowe konsultacje państwa członkowskich i pozostałych interesariuszy w celu przygotowania kolejnych stadiów tego procesu.

Proces konsultacyjny zainicjowany przez Komunikat wykazał, że na tym etapie większość trudności zaistniałych w trakcie aplikacji zasad wspólnotowych, nie wynikało z natury zasad jako takich, ale raczej z faktu, że nie są one wystarczająco dobrze znane lub niewłaściwie rozumiane przez władze publiczne i dostawców usług. Istnieje więc wyraźna potrzeba lepszego wyjaśnienia zasad odnoszących się do tych usług, natomiast nie ma konieczności ich zmiany. Rezultaty procesu konsultacyjnego zostały zaprezentowane podczas forum poświęconego usługom świadczonym w ogólnym interesie społecznym, w tym usługom opieki zdrowotnej, zorganizowanym przez Prezydencję Portugalską w UE w Lizbonie, we wrześniu 2007 roku.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego (A6-0275/2006 z dnia 26 września 2006) dopełniła rundę konsultacji z instytucjami unijnymi oraz interesariuszami, zapoczątkowaną w 2004 roku opublikowaniem tzw. Białej księgi. Rezolucja ta wspiera podstawowe założenia i działania priorytetowe przedstawione w Białej księdze. Stwierdza ponadto, że niemożliwym jest zdefiniowanie usług świadczonych w interesie ogólnym w sposób jednolity, i zamiast do ustanowienia jednej, horyzontalnej, prawnej ramy odniesienia, wzywa szczególnie Unię i Komisję Europejską do kontynuowania działań w różnych obszarach i sektorach tak, aby osiągnąć większą przejrzystość i spójność przepisów unijnych, jednocześnie w pełni przestrzegając zasady subsydiarności.

Komunikat na temat usług interesu ogólnego, włączając usługi świadczone w ogólnym interesie społecznym, w tym usługi opieki zdrowotnej, przyjęty w listopadzie 2007 roku, krystalizuje rezultaty wspomnianego procesu konsultacyjnego.